Türkiye’den Almanya’ya Beyin Göçü Hız Kazandı: ABD Yavaşlarken Almanya Yükselişte
TÜİK’in 2024 verilerine göre, Türkiye’den yurt dışına giden üniversite mezunlarının yönü değişiyor. ABD’ye göç oranı gerilerken, Almanya genç profesyonellerin yeni gözdesi haline geldi.
Türkiye’den yurt dışına beyin göçü eğilimi yeni bir yön kazandı. Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) 2024 yılı beyin göçü istatistiklerine göre, yükseköğretim mezunlarının yurt dışına yerleşme oranı bir önceki yıla göre sabit kalarak yüzde 2 olarak gerçekleşti. Ancak, tercih edilen ülkelerde dikkat çekici bir değişim yaşandı: ABD’ye gidenlerin oranı azalırken, Almanya’ya yönelenlerin oranı hızla arttı.
Kadın mezunlarda beyin göçü oranı yüzde 1,6, erkeklerde ise 2,4 olarak ölçüldü. Üniversite türüne göre fark ise belirgin: Devlet üniversitesi mezunlarında yüzde 1,7, vakıf üniversitelerinde ise yüzde 4,3 oranında beyin göçü görüldü. Vakıf üniversitesi mezunları içinde yurt dışına gidenlerin çoğu, eğitimini tam burslu olarak tamamlayanlardan oluştu.
Bilişim ve mühendislik öne çıktı
Yurt dışına en fazla gidenler, yüzde 6,7 ile bilişim ve iletişim teknolojileri alanında eğitim alan mezunlar oldu. Bu grubu yüzde 4,4 ile mühendislik, imalat ve inşaat izledi. En yüksek beyin göçü oranına sahip lisans programı ise yüzde 15 ile moleküler biyoloji ve genetik bölümü olarak kayıtlara geçti.
Dil tercihi de yönü belirliyor
TÜİK verilerine göre, Fransızca eğitim alan mezunlar, İngilizce ve Almanca eğitim alanlardan daha fazla yurt dışına gitti. Fransızca eğitim alan mezunların yüzde 9,9’u, İngilizce eğitim alanların yüzde 6,2’si, Almanca eğitim alanların ise yüzde 5,9’u kariyerini başka ülkelerde sürdürmeyi tercih etti.
Almanya, yeni favori
2024’te Türkiye’den göç eden mezunların yüzde 19,6’sı ABD’ye, yüzde 19,4’ü Almanya’ya, yüzde 11,3’ü İngiltere’ye, yüzde 7’si Hollanda’ya ve yüzde 5,2’si Kanada’ya gitti.
Ancak son dört yıldaki trende bakıldığında tablo değişiyor. 2021’de ABD’ye göç oranı yüzde 24,8 iken 2024’te bu oran yüzde 19,6’ya geriledi. Buna karşılık, Almanya’ya göç oranı yüzde 15,3’ten yüzde 19,4’e yükseldi. Uzmanlara göre bu durum, Almanya’nın genç yeteneklere yönelik çalışma vizesi kolaylıkları ve Mavi Kart uygulaması sayesinde gerçekleşti.
Kimler Almanya’yı tercih ediyor?
Almanya’ya gidenlerin başında bilgisayar mühendisliği, makine mühendisliği, işletme, elektrik-elektronik mühendisliği ve endüstri mühendisliği mezunları geliyor.
ABD’ye göç edenlerde ise en büyük pay elektrik-elektronik mühendisliği mezunlarına ait. İngiltere ve Hollanda’da da benzer biçimde bilgisayar mühendisliği mezunları öne çıkıyor. Kanada’ya yönelen mezunlarda ise işletme bölümü mezunları ilk sırada.
Uzmanlar ne diyor?
Sosyologlara göre, Türkiye’den Almanya’ya yönelen bu yeni dalga, sadece ekonomik değil; aynı zamanda kariyer olanakları, akademik özgürlük ve yaşam kalitesi arayışıyla da bağlantılı. Özellikle STEM alanlarında (bilim, teknoloji, mühendislik, matematik) eğitim gören gençlerin Almanya’yı tercih etmesi, ülkenin bu alanlarda sunduğu yüksek maaşlı istihdam fırsatlarıyla ilişkilendiriliyor.
